صداقت، امانت و عدالت

صداقت و امانت، معنایی بسیار وسیع‌تر از دروغ نگفتن دارند و نماینگر توان‌مندی کلی برای تشخیص، ارزش‌نهادن و پاسداری از حقیقت هستند. بدون این خصائص روحانی، پیشرفت فردی و اجتماعی امکان‌پذیر نیست. عدالت معیاری برای سنجش رفتار فرد و تلاش‌های جمعی فراهم می‌آورد و از این رو، برای استقرار وحدت و هماهنگی در تمامی سطوح اجتماع حیاتی است. بدین ترتیب، یکی از مقتضیات زندگی سراسر خدمت به بشریت، تلاش مداوم برای پرورش صداقت، امانت و عدالت و اطمینان حاصل نمودن از حضور همیشگی این خصائص در فکر و عمل است.

نسأله تعالی أن يؤيّد الکلّ علی الصّدق الخالص و يقرّبهم اليه. (از خداوند متعال می‌خواهیم که همه را بر راست گویی راستین یاری کند و به او نزديک گرداند.)

اعمال و افعال حق مشهود و ظاهر چنانچه در جميع کتب سماويّه نازل و مسطور است، مثل امانت و راستی و پاکی قلب در ذکر حق و بردباری و رضای بما قضی الله له و القناعة بما قدّر له و الصّبر فی البلايا بل الشّکر فيها و التّوکّل عليه فی کلّ الاحوال. (رضایت بر آن‌چه خداوند امر کرده و قناعت بر آن‌چه مقدر کرده است و نه تنها صبر پیشه کردن بلکه شکر نمودن در میان بلایا و در همه حال بر او توکل کردن) اين امور از اعظم اعمال و اسبق آن عند حق مذکور.

امانت باب اعظم است از برای راحت و اطمينان خلق. قوام هر امری از امور به او منوط بوده و هست. عوالم عزت و رفعت و ثروت به نور آن روشن و منير.

صدق و راستی اساس جميع فضائل انسانی است. اگر نفسی از آن محروم ماند از ترقی و تعالی در کليۀ عوالم الهی ممنوع گردد و چون اين صفت مقدس در نفسی رسوخ نمايد، سائر صفات و کمالات قدسيه بالطبع حاصل شود و فرد کامل گردد.

راستی و درستی و حق‌پرستی صفتِ راستان است و سمتِ پاکان. صدق، بهترين صفتی است از صفات زيرا جامع کمالات است چه که شخصِ صادق، محفوظ از جميع آفات و متنفر از جميع سيئات و مصون از کل خطيئات، زيرا جميع اخلاق و اعمال مذمومه، ضدِ صدق است و شخصِ صادق از جميع آن‌ها گريزان.

يا ابن الرّوح! احبّ الاشياء عندی العدل، لا تَعدل عنه إن تَشتهی نی و لا تغفل منه لتکون لی أميناً. و به تَبصُرُ بعینک لا بعین الناس و تَعرِفُ بمعرفتِک لا بمعرفة غيرک. فکّر فی ذلک کيف ينبغی أن تکون. إنّ العدل هِبتی لک و مظهر لطفی، فلا تصرف عنه وجهک. (ای پسر روح! محبوب‌ترین چیزها نزد من عدالت است؛ از آن روی برمتاب اگر مرا می‌خواهی، و از آن غفلت مکن تا تو را به خود اطمینان بخشم. به یاری آن با چشم خود خواهی دید نه با چشم دیگران، و به دانش خود خواهی دانست نه با دانش همسایه‌ات. در دل خود این را بیاندیش که چگونه باید باشی. به راستی عدالت هدیه من به تو و نشانۀ مهربانی من است. پس آن را پیش دیدگان خود بگذار.)

هيچ نوری به نور عدل معادله نمی‌نمايد. آن است سبب نظم عالم و راحت امم.

سراج عباد، داد است، او را به بادهای مخالف ظلم و اعتساف خاموش منمائيد و مقصود از آن، ظهور اتحاد است بين عباد. در اين کلمۀ عليا، بحر ِحکمت الهی، مواج. دفاتر ِعالم، تفسير آن را کفايت ننمايد.

فی الحقيقه اگر آفتابِ عدل از سحابِ ظلم فارغ شود، ارض، غير ارض مشاهده گردد.